Geçtiğimiz haftalarda hem ticaret gemde gezi amaçlı Tunus'daydım. Gittiğim ülkelerle ilgili bilgiler vermeyi adet edindiğime göre Tunus'u da es geçmek olmaz. (zaten başka da birşey yazdığım yok son 1 yıldır..)

Havaalanına iner inmez Tunus'un geçmişte bir Fransız sömrgesi olduğunu hemen anlıyorsunuz. Polislerin giyiminden, etraftaki Fransızca konuşan insanlardan veya dükkanlardaki Fransızca tabelalardan bu rahatlıkla anlaşılıyor. Kısa bir zaman önce bağımsızlıklarını ilan etmiş olan Tunus'un gerçekten hala bağımsız olduğunu söylemek çok zor. Çünkü her tarafta Fransız markaları satan dükkanlar, Fransızca gazeteler vs. Özellikle de bir kaç Fransız petrol şirketinin her köşe başında olması insanı düşündürüyor. Kiraladığım aracın deposunu 40 TL 'ye denk gelen bir ücretle doldurmuş olmam sanırım ülkenin petrol kaynaklarının çokluğunu anlatıyor. Son zamanlarda petrol kuyularında da azalmalar yaşanıyormuş. Fransa'nın sömürecek bir şey bırakmadığında usül gereği ülkeye neden bağımsızlık kazandırdığını da böylece anlıyoruz.

Başkent Tunis şehri dışında çok da gezecek bir yer yok. Tabi tatil beldelerinde bulunan (Hammamet ve Souuses şehirleri ve civarı) güneş, kum, deniz üçlemesini hariç tutuyoruz. Az da olsa ecdadımız Osmanlı eserlerine rastlamak mümkün. Özellikle bir zamanlar Afrika'nın en büyük camisi olan bir cami görülmeye değer. Fransız sömürgesi sona erdeğinde aynen bizde olduğu gibi ülkeye laiklik ve demokrasi getirilmiş. Halkının çoğu aynen bizde olduğu gibi müslüman. Yine bizdeki gibi yönetim laik bir yönetim. Bizde olduğu gibi onlarda da başörtü yasağı var. Kısaca küçük bir Türkiye gördüm Tunus'da. Ancak bizim kadar demokrasiyi özümsememişler. Çünkü ülke'nin başında bulunan kişi senelerdir ülkeyi yönetiyor ve hiç bir şekilde ayrılmak istemiyor. Gelişmişlik seviyesi açısından baktığımızda ise Türkiye'nin 60'lı veya 70'lı yıllarını andırıyor. Afrika ve Ortadoğudaki Tunus ve benzeri ülkeleri her gördüğümde, Türkiye'de yaşadığım için ne kadar şükretsem az düşünceleri ile dönüyorum yurda.

Birkaç kare resim paylaşmadan olmaz.

Tunus'a gidince Kartaca harabelerini görmeden gelmek olmazdı. O meşhur Hanibal filminde anlatılan hikayelerin yaşandığı mekanı görmemek çok yanlış olurdu. Gittik ve gördük. Gerçekten görülmeye değer ilginç bir yer.

Oldukça uzun bir Akdeniz kıyısı olan Tunus'un görülmeye değer manzaralarıda var. Rivayete göre küçük bir dürbünle yandaki resimde bulunan mekandan İtalya'nın Sicilya adası bile görünüyormuş. (ben görmedim..)

Tunus uzun katlı binalar ve gökdelenler görmek çok zor. Ancak başkent Tunis şehrinde görülebilir bu tarz binalar. Genelde 1 katlı ve çatısı olmayan evler görülüyor. Şehirlerin mimarisi bu şekilde. Büyük şehirdeki elektrik direkleri bile Tunus'un Türkiye'den ne kadar geride olduğunu gösteriyor.

Şehir merkezlerinin dışında (hatta bir çok şehir merkezinde bile) insanların kaldıkları evler genellikle 1-2 katlı evler. İşin ilginç tarafı ise evlerin dış dünyaya bakan girişleri yani pencreler ve kapıların tamamı mavi renkli. Bu mavi rengin nedeni ise sıcak bir iklim olan ülkede akrep ve yılan gibi insana zarar verebilecek hayvanların bu rengi gördüğünde uzaklaşmasıymış. Yani doğal bir koruma amacı varmış.

Geçtiğimiz haftalarda İspanya'nın Barcelona kentinde düzenlenen "Teched-Developers 2008" konferansına katıldım. Konferansa hem katılımcı hemde görevli olarak katıldım. Görevim ATE (Ask The Expert) bölümünde uzman olduğum konularda katılımcıların sorularını yanıtlamaktı. Katılımcı olarak ise ilgilendiğim bir kaç alanda bir kaç sunuma katılma fırsatım oldu. Genel olarak hem teknik konularda hemde diğer konularda izlenimlerimi paylaşmak istiyorum;

Önce teknik konular;

Teched konferansı yıllardır avrupa'da düzenleniyor. Microsoft cephesindeki yeniliklerden haberdar olmak için oldukça güzel bir konferans. Ancak çoğunlukla bu konferansta anlatılanlar zaten 3-5 ay önce Amerika'daki başka konferanslarda anlatıldığı ve bir şekilde onlara da katıldığımız için bana pek yeni bir şey katmadı. Tabiki bu bana özel bir durum. Microsoft tarafındaki yeniliklerden haberdar olmak için gelecek yıllarda katılımınızı kesinlikle öneririm. Önümüzdeki yıl aynı konferans Ekim ayında Berlin'de düzenlenecek.

Bu seneki konferansın ana konusu genel başlıklar olarak, Windows Azure, Oslo, Dublin,.NET 4.0, DLR gibi konular idi. Windows Azure ilk olarak yanlış hatırlamıyorsam Amerika'daki PDC konferansında duyruldu. Azure, windows platformunu bir servis platformu haline dönüştüren bileşenler ve entegre araçlar içeren ekosisteme verilen genel bir isim. Temel olarak Microsoft'un SaaS (software as a service) konseptini tam olarak uygulayabilmesini sağlayacak bir platform. WCF servislerini, Microsoft'un hazır sunduğu Live Servisleri ve uygulama araçlarının sunduğu servisleri (sql servisleri, biztalk ve sharepoint servisleri gibi) bir çatı altında toplayacak, entegrasyonu ve yeniden kullanılabirliği maksimum düzeyde destekleyecek bir platform. Aynı şekilde SOA'nın temel taşlarından Service Bus (ESB) gibi temel mekanizmaları kendi içerisinde barındıyor. Kısacası yakın bir gelecekte (1-2 yıl içerisinde) tam teşekküllü bir SOA platformuna sahip olacağız. WCF'i tek başına SOA mimarisinde konumlandırmak yanlış olur düşencesi öteden beri hakimdi. Azure, WCF'in tek başına doldurmayacağı bir takım SOA paradigmalarını hayata geçirecek. Yani "cloud computing" dedikleri bulutlarda süzülmemizi kolaylaştıracak bir platform olarak çıkıyor karşımıza Azure. Azure kullanmak için çok erken ama geleceği şimdiden yakalamak isteyenlere incelemelerini öneririm. Windows Azure ile ilgili bilgi için : http://www.microsoft.com/azure/default.mspx

Konferansın diğer ana konularından birisi ise Oslo ve Dublin konuları idi. Her iki isim de tahmin edeceğiniz gibi kod isimler. Oslo'dan daha önce bahsetmiştim : http://www.seferalgan.com/entrydetail.aspx?ID=270 Dublin, Windows Server üzerinde yapılacak bir takım iyileştirmelere verilen bir kod ismi. Şöyleki, WCF ve WF'in daha entegre çalıştığı, IIS'in WCF hosting için ideal bir ortam olmasını sağlayacak RESTFull web servisleri desteğinide sağlayacak şekilde genişletilmesine imkan sağlayacak bir proje Dublin. Workflow ve WCF servislerini bir arada daha entegre ve daha yönetebilir hale getirecek bu ortam muhtemelen .NET 4.0'ın çıktığı dönemden hemen sonra yayınlanacak.(2010 başlarında) WF Designer'da yapılacak kapsamlı değişikliklerde bu proje dahilinde konuşulanlar arasında. Model tabanlı geiştirme sistemini destekleyecek Oslo projesi ile entegre araçlar sunacağını söyleyebiliriz. Böylece Dublin ile birlikte Windows Server geçek bir uygulama sunucusu (application server) olacak. Benim genel yorumum ise şu şekilde; Microsoft'un 2005 ylında çıkardığı WCF ve WF kütüphanelerini(bazıları teknoloji diyor, ben bilerek kütüphane diyorum) olması gerektiği yere getiren iyileştirme çalışmalarından başka bir şey değil Dublin. Çok abartılacak bir durum yok. Zaten olması gereken şeylerin yada başkaları tarafından zaten yapılan şeylerin yavaş yavaş Microsoft platformlarında görülmesinden öte bir şey değil. Öyle yeni teknoloji felan da diyemeyiz bunlara. Bir çok ISV'nin yada diğer platformların yaptıkları bazı çalışmalardan da esinlenmiş olarak gördüğüm bu çalışmaların tam olarak oturması epey zaman alacak. Şimdiden olaya müdahil olmak size ilerde avantaj sağlayacaktır.

Son ana konumuz ise .NET 4.0 ile birlikte gelecek olanlar. Ve tabiki Visual Studio.NET 2010. Visual Studio .NET 2010 testçi ve modelleme yapanlar için yeniliklerle doldu. VS.NET 2010 ile birlikte Oslo altyapısını destekleyecek yeni modelleme araçları ve yeni bir "Architecture Explorer" penceresi geliyor. Öte yandan tam teşekkülü bir test yönetim aracı geliyor. Bir kısmı VS ile entegre olmasına rağmen tek başına stabil olarak çalışan bir araç olarakta kullanılabilecek. Bir windows uygulaması olarak hayatımıza girecek. ATE'deki görevimi icra ederken aynı grupta bu test aracını geliştiren ekibin müdürü ile tanıştım. Araç için döküman yazıyordu boş zamanlarında, bende biraz katkıda bulundum anladığım kadarıyla. Hoş bir anı oldu benim için. Yeni VS'de UML esintileri olduka fazla görünüyor. Özellikle kodlardan bir sağ tıkla Sequence diagramlarını oluşturmak dikkatimi çekenlerden. Yine testçileri ilgilendiren çok güzel bir özellikde, çıkan bug'ların yeniden oluşturulmasını sağlayacak bir takım kaydedici araçların gelecek olması. Yani uygulamayı test ederken bütün her şey saklanıyor, bug oluştuğu anda uygulama o anki durumu ile birlikte saklanıp bir Bug kaydı yapılıyor. Geliştirici ise o bug'a neden olan senaryoyu bir saniyede oluşturup düzeltmesini yapıyor. Ekran görüntüsü almak ve detaylı yazılar yazmak artık tarih olacak gibi gözüküyor. Kısacası VS 2010 geliştiricilerin, test edenlerin, mimarların ve veritabanı uzmanlarının daha entegre çalıştığı bir ortam olacağı vadediliyor.

.NET Framework 4.0 ise enteresan yeni uzantılarla geliyor. Bildiğiniz üzere .NET CLR, 2.0 versiyonundan beridir bir değişikliğe uğramıyor. Hatta .NET 3.5'da bulunan LINQ gibi büyük bir altyapı bile CLR 2.0 üzerine kurulabilmişti. Gördüğüm kadarıyla .NET CLR'de 4.0 versiyonunda da bir değişikliğe gidilmiyor. Yani runtime dediğimiz kısım yine aynı kalacak. Üzerine bu sefer DLR denilen yeni bir katman koydular. DLR (Dynamic Language Runtime), CLR üzerinde faaliyet gösteren, .NET dillerine sözde "dinamizm" katacak bir mekanizma sağlıyor. DLR, neden eklediklerini henüz "Product Manager"'larında tam olarak izah edemediği hatta sunum yapan bir arkadaşın Phyton ve Ruby dillerinde olan bu güzel özelliği .NET dillerine katmak istedik şeklinde basit açıklamasıyla beni şaşırtmış olan bir CLR uzantısıdır. Yıllardır savunduğumuz ve benimsediğimiz "type safety"(tip güvenliği) kavramını bir anda tarihin derin sayfalarına gömen bu dinamizme ısınmak C# programcıları için zaman alacak. Ancak ben yinede bu dinamizmin faydalarını alıp zararlı yanlarını defedeceğimize eminim. Peki nedir bu dinamiklik? Dinamiklik, web programcılarının Javascript'ten aşina olacağı gibi yada daha önce Pyhton ve Ruby gibi dinamik dilleri inceleyenlerin bileceği gibi nesnelerin dinamik olarak yaratılması ve üyelerinin kod içerisinde bildirimsiz olarak yaratılmasını sağlar. Örneğin dinamik bir nesne tanımladığınızda o nesneye kod yazım anında bir fonksiyon yada property ekleyip ardından başka metot bloklarından yada sınıflardan nesnenin dinamik olan o özelliğine erişebiliyorsunuz. Yani kısaca kod yazım aşamasında nesneye özellik ve metot ekleme işlemi. DLR'in sunduğu bu yapıya C# dilinde "dynamic" isimli anahtar sözcük kullanılarak hükmediliyor. Yani C# 4.0'da "dynamic object" diye bir yapıyla karşılaşacağız. Dinamik nesnelerin intellisense desteği ile gelecek olması ise bir nebze de olsa içimizi ferahlatacak.

Halihazırda kullandığımız altyapılara gelince; LINQ To Sql'in henüz 1 yaşına bile gelmeden toprağa gömülecek olması acı bir gerçek. Microsoft'un artık LINQ To Sql'e destek vermeyeceğini ve geliştirme yapmayacağını öğrendik konferansta. VS .NET 2008 yayınlandığında herkesin heyecanla sarıldığı LINQ To Sql'e yatırım yapanların artık yönlerini "Ado.NET Entity Framework" e çevirmesi gerekiyor. Zaten bende pek sevmemiştim LINQ To Sql'i. Özellikle Sql Server'a göbekten bağlı olması iticiydi. Durum böyleyken EF (Entity Framework) sunumunda çektiğimi aşağıdaki resim insanı kaygılandırmıyor değil.

Türkçesi : v1 güzeldi ama mükemmel değildi. Ben yorum yapmıyorum, yorumu size burakıyorum.

Biraz da İspanya'dan bahsedelim. Bu konferans vesilesi ile ilk defa İspanya'da bulundum. Türk insanına çok benzeyen İspanyollar gerek trafikte gerekse toplu yaşam alanlarında Türkiye'yi hiç aratmadı bana desem abartmamış olurum. Akdeniz ikliminden olsa gerek İspanyollar'ı Türk'lerden ayırt etmek oldukça zordu. Hatta bir kaç defa içgüdüsel olarak bir ispanyolla türkçe konuşmaya bile çalıştım. Klasik bir Avrupa ülkesi göreceğimi düşünürken tamamen farklı bir ülke ile karşılaşmam beni şaşırttı. Yoğun konferans takvimi ve görevimden dolayı çok gezme şansı bulamasamda değerli dostum Oğuz Küçükbark'ın Barcelona'yı tanımasından dolayı bir kaç güzel restorana gitme şansı buldum. Yemekleri fena değildi, sagrada familia(yapımı hiç bitmemesi ile ünlü kilise,bkz:aşağıdaki resim) denilen turistik mekan'ın hemen yanındaki adını unuttuğum restoranı mutlaka tavsiye ederim.

Sagrada Familia

Barcelona'ya gitmişken benim gibi eski bir futbol meraklısı olan birinin Nou Camp'a gitmemesi ve orada bir Barcelona maçı izlememesi kayıp olurdu. Konferansa katılan Türklerden olan ve Turkcell'de çalışan Yusuf Mehan(umarım doğru yazdım soyismini)'ın da yoğun isteğiyle kendimizi Nou Camp'ta bulduk. Oğuz Küükbarak, Yusuf Mehan ve Ben internetten aldığımız biletle heyecansız da olsa İspanya Kral kupası maçını izledik. Amaç Nou Camp'ta bulunmak ve o muhteşem atmosferi yaşamaktı. Büyük atmosferi göremesekte futbol meraklıları için Nou Camp görülmesi gereken bir stadyum olarak anılarımda kalacak.

Barcelona maçı öncesi, uzun olan Oğuz'dur. (Ben alt basamaktaydım o yüzden kısa görünüyorum.)

Buda ilginç mimarisi(füzeye benziyor) ile bir Barcelona binası. Konferans ile otel arasında kullandığımız Metro hattına yakın olmasından dolayı her gün bu binayı görüyordum. Paylaşmadan edemedim.

Yukarıda bahsettiğim yeni .NET konuları ile ilgili burada paylaşmadığım farklı bilgilerde olabilir. Merak ettiğiniz konuları bana mail yada bu günlük yolu ile sorabilirsiniz. Elimden geldiğince cevaplamaya çalışırım.

Herkesin Kurban Bayramını şimdiden kutlarım.

Uzun bir süre önce dünyadaki podcast (banttan radyo yayını, kaynak: wikipedia.com) çılgınlığı henüz başlamamışken C#nedir?com'da bir proje gerçekleştirmiştik. O zaman biz adını .NET Radyo koymuştuk. Ardından hem dünya genelinde hemde Türkiye'de bir çok radyo yada diğer adıyla podcast yayını yapan internet sitesi oluşmaya başladı. Bizde o zaman yaptığımız şeyin podcast olduğunu öğrenmiş olduk. Her neyse... Uzun bir aradan sonra yine biraraya gelip iki konu üzerinden birer haftayla iki "podcast" kaydı yaptık. Birinci radyo yayınında konumuz ORM. İkincisinde ise yeni Microsoft Teknolojilerinin kabaca üzerinden geçiyoruz.

Değerli dostlarım Oğuz Yağmur ve Burak Selim Şenyurt ile gerçekleştirdiğimiz keyifli sohbet dinlenmeye hazır bir şekilde aşağıdaki bağlantılarda sizi bekliyor.

Radyo 1 : ORM Nedir? Ne Değidir?
Radyo 2 : Yeni Microsoft Teknolojilerine Bakış?

Dip Not : Wikipedia'ya göre Podcast ismi 2005 yılında Shae Spencer Management LLC isimli bir Amerikan firması tarafından tescil edilmiştir. Ardından içinde Pod geçen başka markalarında çıktığına şahit olduk. En popüleri tabiki iPod.

C# 3.0'ı hazmedemeden C# 4.0 'ın duyruluyor olması eminim bir çoğunuzun canını sıkacak. Ama ne varki C# 4.0'ın ayak sesleri yavaş yavaş duyulmaya başlandı. İşte sizlere günlüğüm aracılığıyla ilk defa C# 4.0'daki yeni özelliklerden bahsediyorum. Çok güzel yenilikler olduğu gibi gereksiz gördüğüm şeylerde var. Ama bunlar çok ham veriler henüz, 2-3 yıl içerisinde olgunlaşıp son haline geldiğinde eminimki daha işe yarar hale gelecektir.

1- Recursive Iteration

Recursive metot yazmak artık tarihe karıştı. Koleksiyonlar üzerinde parent-child ilişkisine göre hazır recursive metot tanımlayabileceğiz. Oldukça karışık gibi gözüksede alışında kolay olacağını düşünüyorum. CLR ile ilgili bir değişilik yok, arkada bizim zaten yaptıgımız metot çağrımlarını oluşturuyor. Henüz tasarım aşamasında olduğu için detayı yok..

C# 4.0 da recursive metotlar aşağıdaki gibi tanımlanabilecek gibi duruyor.

public recursive int Metot(ICollection<Personel> col,rec int toplam,rec int ilk,rec int son)
{

}

2- Automatic Class

Metotlara mantıksal olarak birbiriyle ilgili birden fazla parametre geçiş ihtiyacı duyduğumuzda hızlıca sınıf tanımlar, içerisine property'leri ekleyip, standart yapıcı metotlarıda ekleyerek basit bir yapı tanımlarız. Böylece paremetreleri bir grup içerisinde geçilmesi sağlanmış olur. Bunun için C# 3.0'da Anonymous Type özelliği geldi. Ancak ananoymous type'lerın kod yazma zamanında isimleri olmadığı için global anlamda kullanmak oldukça zor oluyordu. Bunun yerine aşağıdaki sınıfı C# 4.0'da şöyle tanımlayacağız.

3- Hızlı LINQ to SQL Sorguları

C# 3.0 ile gelen LINQ yapısının SQL'e hızlı bir şekilde entegre etmek için yeni bir using deyimi geliyor: using db.

using db Northwind("constr"); // DataContext sınıfları otomatik olarak yaratılıyor. Şu anda Designer kullanılarak yaratılıyor.

Northwind db = Northwind.Connect();
Personel[] secilenler = from val in personeller
                                  where val.No > 5
                                  select val.Ad

4- Asenkron Metot Çağrımı (Otomatik Thread)

Mevcut Asenkron metot çağrım kalıbına ek olarak metotlar aşağıdaki gibi tanımlandığında metot yeni thread üzerinden çağrılıyor.

Metot(true,5); // asenkron çağrımı aktif hale getirmek için. Metot(5); şeklinde çağrılarak normal çağrımda yapılabilir.

public async void Metot( int a)
{
..
}

5- Singleton Sınıf Tanımlama

Önemli tasarım kalıplarından Singleton sınıfı özellikle framework geliştirenler tarafından sık kullanılıyor. De facto olmuş bir kalıp olduğuna göre artık tek bir tanım ile sınıf singleton haline getirilebilecek.

public singleton class DataManager
{
...
}

Bu değişiklikler ile bir kere daha görüyoruzki C# dili API ile içiçe geçmiş durumda. Genel amaçlı programlama dillerinden beklenmeyen bir çok özellik dile ekleniyor. Umarım ilerde derleme zamanımız 10 katına çıkmaz bu değişikliklerden ötürü.

Diğer yeniliklerden de zaman içerisinde bahsedeceğim.

Tembellik, tembellik, tembellik.. Bir yazılımcının en büyük düşmanı tembellik.. Koskoca bir gazetenin internet sitesinde de bu olursa vay halimize.. Efendim, bir internet sitesi bu günlerde ASP.NET'e geçişini yapıyor gördüğüm kadarıyla. İyi güzel de olması gereken ilk şeyi nasıl atlarlar anlamıyorum.

ASP.NET ile uygulama geliştirirken, daha doğrusu web uygulaması geliştirken dikkat edilmesi gereken en önemli şeylerin başında hata yönetimi geliyor. Derslerimde hata yönetiminin üzerinde olabildiğince durmaya çalışırım. Üstelik ASP.NET platformunda hata yönetimi oldukça kolay ve zahmetsiz bir iş. Programcılar malesef kod yazmaya dalıp yapılması gereken en önemli işlemlerden olan hata yönetimi ve güvenlik gibi konuları sonraya bırakıyorlar. Tabi bunda uygulamanın bir an önce canlıya geçmesi için yönetim tarafından yapılan baskılarında payı var. Yazılım süreçleri tam oturmayıp, üstüne birde proje yönetim zaafiyetleri eklenince bu şekilde acimice hataların yapılması da kaçınılmaz oluyor.

Not 1: web.config dosyasında <customErrors mode="On"> ayarı yapılarak en azından yukarıdaki hatanın kullanıcılara gösterilmesi engellenebilir. İdeal bir çözüm değil ama en azından hiç birşey yapamıyorsanız bunu yapmak gerekirdi. En fazla beş saniyeye mal olacak bir düzeltmenin yapılmaması eğer bilgi eksikliğinden kaynaklanıyorsa o zaman diyecek bişeyim yok.

Not 2 : Bu yazıyı yazmamdaki amaç kesinlikle siteyi kötülemek yada onların hatalarını göstermek olmadığı için sitenin ismini vermiyorum. Amacım kodlama yaparken tembelliğin ve üşengeçliğin bize nelere mal olacağını göstermektir.

Geçtiğimiz C.Tesi günü yoğun karyağışı altında ulaşabildğimiz Ankara'daki seminerimiz başarılı bir şekilde sona erdi. İstanbul'da 2 defa düzenlediğimiz etkinliğin benzerini Ankara'da da düzenleyince oldukça yoğun bir katılım olduğunu söyleyebilirim. Ben şahsen çok şanslıydım çünkü ilk sunum benimdi ve katılım oldukça fazlaydı. Görevli arkadaşların belirttiğine göre 380 kişilik bir katılım oldu. Zamanla beyinler yoruldukça ister istemez dökülmeler oluyor. Ama seminerin en sonunda kalan kişiler gerçekten bu işlere heveli kişiler olduğundan daha verimli geçiyor diyebilirim. Özellikle günün sonunda düzenlediğimiz yarım saatlik soru-cevap şeklindeki oturumumuzda oldukça faydalı paylaşımlarda bulunduğumuza inanıyorum.

C# 3.0 ile birlikte gelen yenilikleri sundum. Sunumda hala aklımda kalan ise değerli bir arkadaşımızın "Lambda Expression" ile ilgili soru sorarken dilinin sürçmesi ve "Lambada" demesi oldu. :) Salondada gülüşmelere neden olan bu dil sürçmesi için bizi güldürmesinden ötürü kendisine buradan teşekkür ediyorum :).

Etkinlikten bir kaç kareyide sizlerle paylaşmak istiyorum.

Bu tür etkinliklerimizi elimizden geldiğince diğer illerde de yapmayı düşünüyoruz. Bu yönde bize çok şikayet geliyor: Neden sadece İstanbul'da yapıyorsunuz diye. Ancak takdir edersenizki tamamen gönüllük esası ile yapılan bu etkinliklerde organize olup biraraya gelmek hele helede şehir dışında yapmak oldukça zor oluyor. Ama biz yinede kar kış demeden elimizden gelen çabayı göstereceğiz.

Seminerde de söz verdiğim üzere aşağıda sunum dosyasını ve demo kodlarını ekliyorum.

C# 3.0 Sunum ve Demosu için tıklayınız.

Adobe Flex'in son zamanlarda büyük bir çıkış yaşadığını bilmeyenimiz yok, Microsoft'un, Adobe'nin zengin içerikli internet uygulamaları (RIA, rich internet application) alanındaki önü kesilmez yükselişine elbette bir cevap vermesi gerekiyordu. Sanıyorum iki yazılım devinin (adobe ve microsoft) bu kıyasıya rekabeti en çok sektör çalışanlarının ve müşterilerin işine yarayacak. Çünkü tekelleşmenin olduğu bir alanda hızlı ilerleme malesef sağlanamıyor. Bu bakımdan her zaman Microsoft'un tek olduğu yada payının yüksek olduğu alanlarda yeni rekabetçilerin çıkmasını istemişimdir.

Konuyu farklı bir tartışmaya sürüklemeden Silverlight'ın ne gibi avantaj ve dezavantajlarının olduğunu söylemek istiyorum. Öncelikle günümüzde web animasyonu yada zengin içerik dediğimizde Adobe Flash ve diğer geliştirme platformları defacto standat olmuş durumda. Web animasyonu deyince aklımıza Flash'tan başka bir şey gelmiyor. Özellikle sosyal ağların ve paylaşım sitelerinin arttığı Web 2.0 hatta Web 3.0 ortamında kullanıcı etkileşimli, kullanıcı odaklı ve zengin içerikler hep tercih ediliyor. Bu yüzden bu pazardaki tekel konumunda bulunan Adobe'ye bir şekilde rakip çıkıyor olması teknolojinin gelişimi açısından önemli bir gelişme. Keşke Microsoft'un da tekel olduğu alanlarda yeni rakipler çıksa.

Microsoft özellikle yeni nesil grafik arayüzü ile ilgili uzun senelerdir çalışıyor. Vista'da da kullanılan yeni grafik arayüzü ve programcılara sunduğu yeni grafik altyapısı ile bu işte ne kadar ciddi olduğunu gösteriyor. Microsoft'un Silverlight'ın temelini oluşturan WPF (Windows Presentation Foundation) ile yaklaşık 6-7 yıldır üzerinde çalışmasıda bu işin ileride nereye varacağını açıkca gösteriyor.

Microsoft Silverlight, Flash teknolojileri ile kıyaslandığında teknik açıdan şu anda çok geride. Bu bakımdan Silverlight ve Flash ürünlerini (yada Flex Geliştirme Platformunu) teknik açıdan kıyaslamak çok yersiz. Şu anki durumda Silverlight, Flash'a bir rakiptir diyemeyiz. Ancak bazı sohbet ortamlarında Microsoft'un Silverlight'ı zaten Adobe'ye karşı çıkarmadığını söyleyen bir kesimle karşılaşıyorum. Silverlight ve Flex platformalarının birbirine çok benzediğini görmesem belki buna inanırdım :) Silverlight henüz emekleme aşamasında olmasına rağmen bu durumun Adobe'yi daha çok çalışmaya iteceğini şimdiden görebiliyorum.

Bir geliştirici açısından baktığımızda Flex ve Silverlight geliştirme araçları neredeyse birbirinin kopyası gibi duruyor. Kullanılan yöntem ve teknikler çok benziyor. Bu yüzden önümüzdeki dönemde RIA tarafında sıkı bir rekabet bizleri bekliyor. Geliştiricilerin ve karar verici noktasında bulunan kişilerin hangi platform ve araçları seçeceğini ise teknik bir takım üstünlüklerin dışında malesef başka parametrelerde belirliyor. Ben her ne kadar teknik özellikler açısından Silverlight'ın henüz çok ama çok geride olduğunu düşünsemde 3-4 yıllık bir zaman içerisinde Silverlight'ın çok büyük bir atak yapacağına kesin gözüyle bakıyorum. Tıpkı .NET'in çıkışıyla Delphi'nin ve diğer Borland ürünlerinin hızla dibe vurması gibi.

Adobe, en büyük hatayı bence Flex platformunda .NET desteğini vermemesi ile yaptı. Yarın öbür gün Silverlight .NET platformu ve diğer Microsoft ürünleri ile tam entegre çalıştığında Adobe'nin RIA tarafında pazar kaybedeceğini düşünüyorum. Halbuki Adobe şu anki üstünlüğünü, Flex ortamında C# ve VB gibi dillerede destek vererek sürdürebilirdi. Böylece Microsoft tabanlı geliştiricilerin büyük bir bölümü Adobe'nin tecrübesini ön planda tutarak Flex platformunu tercih edecekti. Çünkü Silverlight'ı ileride öne çıkaracak en önemli etmenlerden biriside zaten bir çok kişinin bildiği ve kullandığı .NET dilleri ile uyumlu çalışacak olması olacaktır. Bence bu rekabetten Adobe'nin karlı çıkabilmesi için ve yarın öbür gün Borland gibi bu alanda dibe vurmaması için Microft geliştirme platformları ile entegre çalışmalıdır. Çünkü internet uygulamalarını görüntüleyen tarayıcıların ezici çoğunluğu Microsoft işletim sistemleri üzerinde çalışıyor. Silverlight, 2 yıl sonra Windows'un doğal bir parçası olduğunda Adobe'nin işi daha da zorlaşacak.

Her ne olursa olsun, sonuçta bizler her iki platformuda deneyecek ve bize en uygun olanını seçeceğiz. Uygun zaman ve koşullarda hangi platform bizim için avantajlı ise onu seçeceğiz. Dolayısıyla bu iki yazılım devinin belli bir alanda rekabete girmesi beni oldukça sevindiriyor.

Silverlight ve Flex ile ilgili sizlerinde yorumlarını merak ediyorum...

Bir süredir, okur adaylarımdan "Her Yönüyle C#" kitabını bulamıyorum, nerden edinebilirim diye bir çok mail aldım. Herkesede 1 hafta içinde yayınevi tarafından güncellenmiş 5. baskısının yayınlanacağını söylemiştim. 1 Hafta geçmesine rağmen henüz yeni baskı raflarda yerini alamadı. Bu gecikmeden dolayı okurlardan özür diliyorum.  Acil olarak yayınevi ile görüşüp basım işlemini hızlandırmaya çalışacağım.

Bilmeyenlere duyrulur :  C# kitabının 5.baskısı 2.0'a göre güncellenmiş olarak basılacaktır. Muhtemelen 7. baskısı da C# 3.0'a göre güncellenmiş olur. Tabi C# 3.0 için daha çok zamanımız var.

Günlüğünü, günlükten çıkarıp aylığa çıkarmaya hazırlanan ben bir mim dalgasıyla kendime gelmiş bulunuyorum.  Duydunuzmu bilmiyorum, şu sıralar günlüklerde yeni bir mim dalgası dolaşıyor günlükten günlüğü, hattan günlükten aylığa :)

Efendim, olay şudur ; Günlüğünüzü kritize etmesi için takip ettiğiniz bir kaç günlüğe pas atıyorsunuz, onlarda sizi bir şekilde gördüklerinde kendi günlüklerinde günlüğünüzü deli gibi eleştirmeye başlıyorlar sizde kendinize çeki düzen veriyorsunuz.  Şimdi, önce beni sobeleyen günlüğü halledelim sonra devam ederiz.

Ben bu mim dalgasını  Gürkan Yeniçeri'nin günlüğünde sobelenmem neticesinde öğrendim. Şimdi madem sobelendik ve bu ilk oldu bizim için deli gibi eleştirmeye başlayalım.

Gürkan bey,  öncelikle günlüğün takip ettiğim ve internette içerik olarak en doyurucu bulduğum Türkçe sitelerin başında geliyor. (ister inan ister inanma, devamlı takip ettiğim günlüklerdendir :) ). Madem bu kadar okuyorsun beni niye mim dalgasını bu kadar geç öğrendin diyede sorabilirsin. Hemen açıkalayabilirim ; birincisi son 10 gündür yurtdışındaydım, günlük yaptığım aktiviteleri yapamadım, ikincisi son 1 aydır özel bir nedenden dolayı çok yoğun idim. Bu ay günlüklere pek girememişim.

Önce olumlu eleştirilere değinelim;

- Günlüğün hakikaten günlük olarak kullanıyorsun, benim gibi aylık değil :)

- Yazdığın yazılar bazen o kadar güzel oluyor ki direkt alıp günlüğüme koymak istiyorum ama hazıra konmuş gibi de istemediğim için sonuçta bişey yapmıyorum :)

-  Günlüğün tasarımı sade ve kullanışlı. Çok karışık değil.

Gelelim olumsuz eleştirilere;

- Bi kere Gürkan bey  tasarım sade ve kullanışlı olsada renk seçimleri ve renk uyumları konusunda anladım ki sende benim gibi kör cahilmişsin.  Yeşil, Siyah, Mavi vs olmamış vessalım. Şimdi diyeceksin ki sen kendi günlüğüne (daha doğrusu aylık) bak önce. Evet baktım, benimkide öyleymiş :)

- Günlüğün en tepesindeki banner kısmında aynen şu yazıyor;

Axapta, Dynamics AX gibi Microsof'un iş dünyasına yönelik olarak geliştirdiği ürünler ve altyapılar konusunda oldukça uzman olan değerli dostum Gökhan Kestek'in önderliğinde geliştirilen bir portal olan http://www.whatisaxapta.com sitesi yayına girdi. Oldukça güzel bir içeriğe sahip olan sitede bir çok konuya ver verilmiş. Özellikle Bussiness Solutions konularında çalışan arkadaşların mutlaka takip etmesi gereken bir site. Sitenin İngilizce olması ise ayrı bir avantaj, zira bir çok yabancı meslektaşlarınızla iletişime geçip bilgi paylaşımında bulunabilirsiniz.

Gökhan'a yeni olan bu projesinde başarılar diliyorum.

Bildiğiniz gibi Microsoft Ajax 1.0 kütüphanesinin RTM sürümü geçtiğimiz günlerde yayınlandı. Dün ise Microsoft bu kütüphanenin tamamının kaynak kodlarını indirilebilir hale getirdi. Böylece Ajax Control Toolkit ile beraber Ajax 1.0 altyapısının tamamı açık kaynak kodlu hale gelmiş oldu. Kaynak kodlar Microsoft Permissive License lisansı ile yayınlandığından kaynak kodlar üzerinde değişiklik yapıp projelerinizde yeni versiyonunu kullanabilirsiniz. Ayrıca değiştirilmiş kaynak kodlarınızı açık ortamlarda başkaları ile de paylaşabilirsiniz.

Aşağıdaki bağlantıdan indireceğiniz bu kaynak kodları debug amacıyla kullanabileceğiniz gibi gerektiğinde bugları düzeltip yeni haliylede kullanabilirsiniz. Ancak ben çok kritik olmadığı sürece kütüphanenin değiştirilmiş versiyonlarını projelerinizde kullanmanızı önermiyorum. Zira yeni çıkacak versiyonlarda upgrade problemleri yaşayabilirsiniz.

Bakalım ilerde Microsoft daha hangi ürünlerinin kaynak kodlarını açık hale getirecek? Merakle bekliyoruz...

Ajax 1.0 kütüphanesinin ASP.NET 2.0 ile entegre olan bölümlerinin kaynak kodlarını indirmek için tıklayınız.

C#nedir?com ve BT Akademi Türkiye'de bir ilki daha gerçekleştiriyor. İlk duyrulduğu günden beri  çok seminerle sizlere duyurduğumuz Atlas yada yeni adıyla ASP.NET Ajax 1.0 paketinin anlatılacağı workshop Ocak sonunda başlıyor.

Henüz yeni RTM versiyonu çıkan programın eğitmeni ben olacağım. P.Tesi günü başlayacak olan programın detaylarını http://www.csharpnedir.com/haber_detay.asp?id=165 adresinden öğrenebilirsiniz.